5070 Sayılı Kanun ve HMK 205 Kapsamında E-İmzanın Kesin Delil Gücü

Türkiye Cumhuriyeti hukuk sisteminde dijitalleşmenin temel omurgasını 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) oluşturur. HMK madde 205 uyarınca, güvenli elektronik imza ile oluşturulmuş veriler kesin delil niteliğinde senet hükmündedir.

1. Güvenli Elektronik İmzanın Hukuki Geçerlilik Şartları

5070 sayılı Kanunun 5. maddesi, güvenli elektronik imzanın elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğuracağını amirdir. Ancak bir e-imzanın bu korumadan yararlanabilmesi için belirli yasal nitelikleri taşıması gerekir:

• Münhasıran İmza Sahibine Bağlı Olması: Nitelikli elektronik sertifikanın (NES) doğrudan ilgili gerçek kişi adına yetkili Elektronik Sertifika Hizmet Sağlayıcısı (ESHS) tarafından üretilmiş olması şarttır.
• Yalnızca İmza Sahibinin Tasarrufunda Bulunması: İmza oluşturma verisinin (özel anahtarın) akıllı kart çipinde korunması gerekir. Neden kopyalanamadığını Özel Anahtar (Private Key) Güvenliği analizimizden inceleyebilirsiniz.
• Bütünlük Kontrolü (Veri Bütünlüğü): İmzalandıktan sonra belgede yapılan en ufak bir değişikliğin matematiksel olarak tespit edilebilmesi.
• Nitelikli Sertifikaya Dayanması: BTK onaylı bir ESHS veya Kamu SM tarafından üretilmiş olması.

2. İmza İnkârı ve Sahtelik İncelemesi Nasıl Yapılır?

Klasik ıslak imzalarda grafoloji ve adli tıp uzmanları mürekkep yaşı, baskı şiddeti ve meyil analizi yaparken; güvenli elektronik imzada imzanın taklit edilmesi kriptografik olarak imkansızdır. Bir uyuşmazlık çıktığında mahkemeler bilişim bilirkişileri görevlendirir. Bilirkişiler şu unsurları inceler:

1. İmzanın atıldığı andaki sertifika durumu (CRL ve OCSP sorgulaması). Ayrıntılar için CRL ve OCSP Protokolü Rehberimize bakınız.
2. Belgeye eklenmiş bağımsız bir zaman damgasının mevcudiyeti. Yasal zaman damgası mimarisini RFC 3161 Zaman Damgası İncelememizden görebilirsiniz.
3. İşletim sistemi ve log kayıtları üzerindeki adli izler ve arşiv bütünlüğü. Konunun uzun dönemli geçerlilik boyutunu LTV (Uzun Dönemli Doğrulama) Rehberimizden inceleyebilirsiniz.